Грамадзянства.

Базавы акт — Rijkswet op het Nederlanderschap (RWN) — закон Каралеўства Нідэрландаў, прымяняецца і ў заморскіх частках (Аруба, Кюрасао, Сінт-Мартэн) у адаптаваным выглядзе. Дапаўненні — Besluit verkrijging en verlies Nederlanderschap (BVVN).

Два маршруты атрымання нідэрландскага грамадзянства: naturalisatie (натуралізацыя) і optie (па апавяшчэнні, спрошчаны парадак для спецыяльных катэгорый).

Па артыкуле 8 RWN:

— дасягненне паўналецця;
— 5 гадоў бесперапыннага законнага знаходжання на ВНЖ (тэрмін скарачаецца да 3 гадоў для сужэнцаў грамадзян Нідэрландаў; для апатрыдаў — 3 гады);
— пацверджанне інтэграцыі праз inburgeringsdiploma B1 (з 2021 г.; раней — A2);
— адсутнасць сур'ёзных пагроз грамадскаму парадку (адсутнасць непагашаных судзімасцяў па пераліку);
— гатоўнасць адмовіцца ад ранейшага грамадзянства (з выключэннямі, гл. ніжэй);
— подпіс verklaring van verbondenheid (заява аб прывязанасці да Каралеўства Нідэрландаў) на цырымоніі.

Заява падаецца ў gemeente па месцы жыхарства; рашэнне прымае міністр (на практыцы — IND). Тэрмін — да 12 месяцаў (з магчымасцю падаўжэння).

Артыкул 9(1)(b) RWN — агульны прынцып адмовы ад ранейшага грамадзянства пры натуралізацыі. Аднак доўгі пералік выключэнняў (артыкул 9(3) RWN і падзаконныя акты) фактычна робіць двайное грамадзянства нярэдкім:

— сужэнцы грамадзян Нідэрландаў;
— асобы, для якіх адмова аб'ектыўна немагчыма або звязана з непрапарцыянальнымі наступствамі (уключна з выпадкамі краін, якія не дазваляюць выхад з грамадзянства, або звязаных з сур'ёзнымі фінансавымі/прававымі патрабаваннямі);
— бежанцы і асобы, не здольныя ўзаемадзейнічаць з дзяржавай паходжання па абгрунтаваных прычынах;
— некаторыя катэгорыі па двухбаковых пагадненнях.

Для беларусаў: на практыцы ўладальнікі asielvergunning і асобы, аб'ектыўна не здольныя звярнуцца ў пасольства РБ, могуць падпадаць пад выключэнні. Прымяненне — індывідуальнае, праз юрыста.

Для натуралізацыі патрабуецца дыплом нідэрландскай як другой мовы (NT2) узроўню B1 (з 2021 г.) альбо раўнацэнны (напрыклад, дыплом нідэрландскай/фламандскай адукацыі). Экзамен — DUO; кампаненты: чытанне, пісьмо, гаварэнне, аўдзіраванне, KNM (Kennis van de Nederlandse Maatschappij — веданне нідэрландскага грамадства), ONA (Oriëntatie op de Nederlandse Arbeidsmarkt — арыентацыя на нідэрландскі рынак працы; роля ўдакладняецца па версіі Wi 2021).

Артыкул 6 RWN — optieprocedure: спрошчаны парадак (па апавяшчэнні, без адмовы ад ранейшага грамадзянства ў шэрагу выпадкаў) для катэгорый, пералічаных у законе. Сярод тыповых:

— паўналетнія, народжаныя ў Каралеўстве і якія пражываюць там усё жыццё;
— непаўналетнія, прызнаныя нідэрландцамі праз шлюб бацькоў або ўстанаўленне бацькоўства;
— якія дасягнулі 18 гадоў іншаземцы, якія выраслі ў Нідэрландах з дзяцінства (пэўныя ўмовы па ўзросце/знаходжанні);
— асобы, якія раней мелі нідэрландскае грамадзянства і яго страцілі.

Парадак падачы — у gemeente; рашэнне афармляецца koninklijk besluit і запісам у рэестры.

Артыкулы 14–15 RWN — падставы страты. Сярод тыповых:

— добраахвотнае набыццё іншага грамадзянства (за выключэннем выпадкаў двайнога, як апісана вышэй);
— 10 гадоў бесперапыннага знаходжання за межамі Каралеўства і ЕС без абнаўленняў дакументаў або рэгістрацыі (з агаворкамі);
— адмова.

Страта не павінна прыводзіць да апатрыдыі — агульная гарантыя па Канвенцыі 1961 г. (з прымяняльнымі выключэннямі).

Godze не дае міграцыйных кансультацый. Гэтая старонка — апісанне прававой рамкі са спасылкамі на нідэрландскія крыніцы, не індывідуальнае прымяненне да справы.