Прадаўжэнне ВНЖ.
Прадаўжэнне titre de séjour — балючая кропка. ANEF можа не адкрываць запіс, прэфектура — не адказваць, часовыя дакументы — не выдавацца. Défenseur des droits у снежні 2024 прызнаў гэтыя збоі масавымі парушэннямі правоў. Гэтая старонка — парадак крокаў і куды звяртацца, калі працэдура завісла.
Калі падаваць.
Праз ANEF — не раней за 4 месяцы і не пазней за 2 месяцы да заканчэння тытра.
Праз прэфектуру (там, дзе ANEF катэгорыю не пакрывае) — на працягу 2 месяцаў да заканчэння тытра.
Калі тытр ужо скончыўся, фармальна вы ў нерэгулярным статусе. Падача пасля заканчэння магчымая, але гэта ўжо не renouvellement, а новая падача — умовы выдачы могуць перагледжвацца.
Крыніца: service-public · Carte pluriannuelle (раздзел Renouvellement), service-public · Hub titres de séjour.
Праз ANEF — анлайн.
Большая частка катэгорый тытраў абслугоўваецца праз ANEF — administration numérique des étrangers en France. Крокі:
— Стварыць профіль (праз FranceConnect або email).
— Выбраць працэдуру: renouvellement або changement de statut.
— Загрузіць дакументы па катэгорыі тытра.
— Аплаціць taxe і droit de timbre электронна.
— Атрымаць attestation de prolongation d'instruction (API) — прадаўжае дзеянне старога тытра на час разгляду.
— Дачакацца выкліку на вырабку карты або адмоўнага рашэння.
Праз прэфектуру.
Частка катэгорый да гэтага часу не пакрыта ANEF (асабліва рэдкія выпадкі і першасныя падачы): запіс на rendez-vous ідзе на сайце прэфектуры па месцы жыхарства.
Калі прэфектура не адкрывае слоты тыднямі — гэта распаўсюджаная сістэмная праблема, і ёсць прававыя рычагі (гл. ніжэй секцыю «Калі працэдура завісла»).
Спіс прэфектур: lannuaire.service-public · préfectures.
Стандартны пакет дакументаў.
Базавы пакет для большасці катэгорый:
— Дзеючы нацыянальны пашпарт (старонка з фота + старонкі з візамі і папярэднім тытрам).
— Папярэдні titre de séjour.
— Justificatif de domicile (≤6 месяцаў).
— Свежыя фота нормы e-photo / ICAO.
— Justificatif de ressources (зарплатныя ведамасці, падатковае апавяшчэнне, банкаўскія выпіскі і г.д.).
— Па катэгорыі: для salarié — працоўны кантракт; для étudiant — даведка з вучобы і вынікі сесіі; для VPF — дакументы пра сямейную сувязь; для réfugié — абноўленае пацвярджэнне статусу.
Дакладны спіс выводзіцца на экран у момант падачы на ANEF. Ён мяняецца, таму арыентавацца варта на актуальны экран працэдуры.
API і récépissé — часовыя дакументы.
Attestation de prolongation d'instruction (API) — электронны дакумент, выдаецца праз ANEF пры падачы. Дзейнічае 3 месяцы, прадаўжаецца прэфектурай да рашэння па справе. Мае тую ж юрыдычную сілу, што і папяровы récépissé.
Récépissé — папяровы аналаг, выдаецца пры падачы праз прэфектуру. Пры першай падачы — 4 або 6 месяцаў. Пры прадаўжэнні — 3 месяцы, з наступнага дня пасля заканчэння папярэдняга тытра.
Права працы на API і récépissé пазначана прама ў дакуменце: «autorise / n'autorise pas son titulaire à exercer une activité professionnelle». Пры прадаўжэнні звычайна праца дазволена, пры першай падачы — залежыць ад катэгорыі.
Крыніцы: service-public · Récépissé, service-public · Attestation de demande de carte de séjour.
Калі працэдура завісла.
ANEF не адкрывае запіс, прэфектура не адказвае, API не выдаецца тыднямі — гэта дакументаваная сістэмная праблема. Défenseur des droits 11 снежня 2024 апублікавала асобны даклад: «ANEF — une dématérialisation à l'origine d'atteintes massives aux droits des usagers». З 2020 па 2024 скаргі па правах іншаземцаў у адрас Défenseur выраслі на 400%.
Даклад: defenseurdesdroits.fr · ANEF.
Прававыя шляхі, калі працэдура завісла:
1. Recours gracieux у прэфектуру — пісьмовы зварот да прэфекта lettre recommandée avec accusé de réception (RAR), з апісаннем сітуацыі, скрыншотамі спроб падачы, копіяй тытра, які сканчваецца. Падрабязней: Як пісаць скаргу.
2. Recours hiérarchique міністру ўнутраных спраў — паралельна з gracieux, па RAR.
3. Défenseur des droits — незалежны канстытуцыйны рэгулятар: formulaire.defenseurdesdroits.fr. Падрабязней: Рэгулятары.
4. Référé-mesures-utiles (article L521-3 CJA) у Tribunal administratif — абавязвае прэфектуру здзейсніць канкрэтнае дзеянне (адкрыць запіс, выдаць API, зарэгістраваць дасье). Conseil d'État ўстанавіў: пры немагчымасці атрымаць запіс пасля некалькіх спроб у розныя тыдні — суддзя можа абавязаць прэфекта прызначыць rendez-vous. Падача праз Télérecours citoyens.
5. Référé-suspension (article L521-1 CJA) — калі прэфектура прыняла адмоўнае рашэнне, якое патрабуе тэрміновага прыпынення.
Дапамога з recours: Cimade, GISTI, La Fasti (гл. Арганізацыі дапамогі).
Калі тытр скончыўся, а новага няма.
Фармальна гэта нерэгулярны статус. Рызыкі: немагчымасць падпісаць новы працоўны дагавор, праблемы з банкам, абмежаванні на паездкі, у крайніх выпадках — interpellation і OQTF.
Першасны крок: паспрабаваць падаць заяву любым спосабам — нават калі ANEF не працуе, ісці асабіста ў прэфектуру і прасіць рэгістрацыі з фіксацыяй факту спробы падачы. Паралельна — recours і зварот у Défenseur des droits.
Пры атрыманні OQTF — гэта тэрміновая сітуацыя. Стандартны тэрмін — 30 дзён на recours у Tribunal administratif. Для OQTF sans délai — 48 гадзін. Падрабязней: service-public · OQTF і Калі нешта пайшло не так.
Змена адраса і змена статусу.
Змена адраса паміж падачай і рашэннем — абнаўляецца ў профілі ANEF і праз інфармаванне прэфектуры. Пажадана захаваць перапіску або скрыншот пацвярджэння.
Changement de statut пры прадаўжэнні (étudiant → salarié, salarié → VPF і г.д.) падаецца праз ANEF або прэфектуру ў той жа тэрмін (за 2 месяцы да заканчэння), з дакументамі новай катэгорыі і абгрунтаваннем пераходу. Структура працэдуры на ANEF — асобны раздзел.
Спецыфіка для беларусаў.
Прэфектура звычайна патрабуе дзеючы нацыянальны пашпарт. Дэкрэт, падпісаны Аляксандрам Лукашэнкам 4 верасня 2023 года, забараняе прадаўжэнне беларускага пашпарта праз консульствы за мяжой — грамадзянам прадпісана вяртацца ў Беларусь за дакументамі.
Для людзей, якія збеглі ад рэпрэсій, гэта стварае замкнёнае кола: вярнуцца нельга, прадоўжыць пашпарт нельга, без пашпарта — адмова ў прадаўжэнні тытра.
Што абмяркоўваецца ў практыцы:
— Аргументацыя перад прэфектурай пра немагчымасць атрымаць пашпарт (сведчанні рэпрэсій, публічныя публікацыі супраць рэжыму, рызыка вяртання).
— Падача на прытулак пакуль дзеючы тытр яшчэ ў сіле — замарозіць сітуацыю праз attestation OFPRA.
— Прызнанне apatridie праз OFPRA → titre de voyage pour apatride.
— Référé-mesures-utiles, калі прэфектура адмаўляе ў прадаўжэнні толькі па прычыне адсутнасці пашпарта без разгляду індывідуальнай сітуацыі.
Падрабязней: Дакументы і Спецыфіка для беларусаў.
Godze не дае юрыдычных кансультацый. Раздзел — карта крокаў і рэгулятараў, да якіх можна ісці пры бюракратычным тупіку.