Адукацыя.
Школа, ВНУ, прызнанне дыпломаў, рэгуляваныя прафесіі, экзамены па літоўскай, праграмы падтрымкі беларускіх студэнтаў і Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт у Вільні.
Структура літоўскай сістэмы адукацыі.
Дашкольная. Lopšeliai-darželiai (яслі-сад), darželis (дзіцячы сад). Рэгуляванне — Švietimo įstatymas.
Школа. Pradinė mokykla (пачатковая, 1–4 класы), pagrindinė mokykla (асноўная, 5–10 класы), gimnazija (гімназія, 11–12 класы) і progimnazija (5–8 класы) — розныя варыянты па муніцыпалітэтах. Абавязковая адукацыя — да ўстаноўленага законам узросту.
Прафесійная. Profesinės mokyklos — прафесійныя школы. Выпуск з прысваеннем кваліфікацыі.
Вышэйшая. Універсітэты (universitetai) і каледжы (kolegijos). Ступені: bakalauras, magistras, daktaras (доктар). Рэгуляванне — Mokslo ir studijų įstatymas.
Міністэрства — Міністэрства адукацыі, навукі і спорту (SMSM).
Школа для дзяцей-іншаземцаў.
Права на школу — ва ўсіх дзяцей-рэзідэнтаў Літвы незалежна ад статусу бацькоў. Запіс — у мясцовай муніцыпальнай школе праз сістэму муніцыпалітэта (як правіла, электронная падача).
Адаптацыйныя заняткі па літоўскай. Для не-літоўскамоўных дзяцей прадугледжаны дадатковыя гадзіны літоўскай і індывідуальны план адаптацыі, якія фінансуюцца з дзяржаўнага бюджэту па спецыяльных каэфіцыентах.
Школы нацыянальных меншасцей. У Літве дзейнічаюць школы з навучаннем на рускай, польскай і іншых мовах; у гэтых школах літоўская мова — абавязковы прадмет. Пералік школ — у муніцыпалітэтах і на сайце SMSM.
Прызнанне замежных кваліфікацый — SKVC.
SKVC (Studijų kokybės vertinimo centras) — Цэнтр ацэнкі якасці вышэйшай адукацыі. З'яўляецца членам сетак ENIC-NARIC і праводзіць прызнанне замежных кваліфікацый для мэт працягу вучобы і для нерэгуляваных прафесій. Сайт — skvc.lt.
Працэдура. Падача заявы, прадстаўленне дыпломаў і дадаткаў з перакладам, аплата пошліны. Вынік — заключэнне SKVC аб эквівалентнасці альбо аб прызнанні кваліфікацыі. Тэрміны — устаноўлены рэгламентам SKVC.
Беларусь і Літва. Паміж Літвой і Беларуссю існуюць двухбаковыя пагадненні аб прызнанні ў сферы адукацыі; акрамя гэтага, абедзве краіны — удзельніцы Lisbon Recognition Convention 1997 (Канвенцыя аб прызнанні кваліфікацый, якія адносяцца да вышэйшай адукацыі ў Еўрапейскім рэгіёне). Канкрэтнае прымяненне — праз працэдуру SKVC.
Паступленне ў літоўскую ВНУ.
Грамадзяне Літвы і рэзідэнты для мэт прыёму. Паступленне — праз адзіную сістэму LAMA BPO, агульнанацыянальны партал паступлення ў ВНУ і каледжы.
Іншаземцы. Паступленне праз прамы прыём ВНУ па правілах міжнародных прыёмаў альбо праз спецыяльныя праграмы (стыпендыяльныя праграмы Міністэрства замежных спраў, праграмы Erasmus+, праграмы для канкрэтных краін).
Моўныя патрабаванні. Для праграм на літоўскай — пацвярджэнне ведання літоўскай (B2/C1 у залежнасці ад праграмы). Для праграм на англійскай — пацвярджэнне ведання англійскай (IELTS, TOEFL, іншыя).
Рэгуляваныя прафесіі.
Для рэгуляваных прафесій (gydytojas — урач, slaugytoja — медсястра, vaistininkas — фармацэўт, advokatas — адвакат, architektas — архітэктар і інш.) агульнага прызнання SKVC недастаткова; патрабуецца асобная працэдура праз профільныя органы і палаты:
— медыцынскія прафесіі — Міністэрства аховы здароўя і Akreditavimo sveikatos priežiūros veiklai tarnyba;
— адвакаты — Lietuvos advokatūra (Літоўская адвакатура);
— архітэктары — Lietuvos architektų rūmai;
— іншыя — адпаведныя прафесійныя палаты і рэгулятары.
Агульныя правілы ўзаемнага прызнання прафесійных кваліфікацый у ЕС — Дырэктыва 2005/36/EC.
Літоўская мова і дзяржаўныя экзамены.
Valstybinis lietuvių kalbos egzaminas — дзяржаўны экзамен па літоўскай мове. Узроўні па сістэме CEFR (ад A1 да C2). Выкарыстоўваецца для пацвярджэння ведання мовы пры падачы на пастаяннае пражыванне (патрабуецца ўстаноўлены законам узровень — звычайна A1 для LNG агульнай катэгорыі, A2 — для асобных катэгорый) і на грамадзянства (тыповае патрабаванне — B1).
Рэгістрацыя на экзамен, расклад сесій, тыповыя заданні — на сайце Nacionalinė švietimo agentūra (NŠA).
Экзамен па асновах Канстытуцыі. Таксама арганізуецца NŠA. Праграма — асноўныя палажэнні Канстытуцыі Літоўскай Рэспублікі 1992 г. Матэрыялы — на сайце NŠA.
Бясплатныя курсы літоўскай.
Дзяржаўная праграма інтэграцыі іншаземцаў, якія атрымалі міжнародную абарону. Уключае курсы літоўскай мовы. Рэалізуецца праз сетку выканаўцаў па дзяржаўных кантрактах (тыпова Літоўскі Чырвоны Крыж і Caritas Lithuania).
Курсы для іншаземцаў у іншых катэгорых. Платныя і бясплатныя курсы прапануюць ВНУ і НКА; пералікі — на сайтах ВНУ і партнёрскіх арганізацый.
Праграмы стыпендый і падтрымкі для беларускіх студэнтаў.
Стыпендыяльныя праграмы Міністэрства замежных спраў Літвы. Літва традыцыйна рэалізуе шэраг стыпендыяльных праграм для студэнтаў з краін Усходняга партнёрства, уключаючы Беларусь. Актуальны пералік праграм, умовы і тэрміны — на сайце МЗС Літвы і Дзяржаўнага агенцтва вучобы (stipendijos.lt).
Праграмы канкрэтных ВНУ. Vilniaus universitetas (VU), Mykolo Romerio universitetas (MRU), Vytauto Didžiojo universitetas (VDU) і іншыя літоўскія ВНУ рэалізуюць асобныя праграмы і стыпендыі для беларускіх студэнтаў у складзе сваіх міжнародных напрамкаў. Падрабязнасці — на сайтах канкрэтных ВНУ.
Erasmus+ — еўрапейская праграма акадэмічнай мабільнасці, даступная студэнтам, ужо залічаным у літоўскую ВНУ. Падрабязна — на сайце Erasmus+ Літва.
Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт (EHU).
Europos humanitarinis universitetas (EHU) — прыватны ўніверсітэт, які мае літоўскую інстытуцыянальную акрэдытацыю і зарэгістраваны ў Літве. Праграмы — пераважна для студэнтаў з Беларусі. Сайт — ehu.lt.
Дыпломы EHU — літоўскія дыпломы аб вышэйшай адукацыі па праграмах, якія прайшлі літоўскую акрэдытацыю.
Спецыфіка для грамадзян Беларусі.
Дыпломы беларускіх ВНУ прызнаюцца SKVC па агульных правілах прызнання замежных кваліфікацый; для медыцынскіх дыпломаў і іншых рэгуляваных прафесій — асобныя працэдуры праз профільныя органы. Пры страце доступу да арыгіналаў дыпломаў з-за немагчымасці звароту ў Беларусь — SKVC і профільныя органы разглядаюць альтэрнатыўныя фарматы пацвярджэння ва ўстаноўленых выпадках.
Godze не прадастаўляе адукацыйных або юрыдычных кансультацый. Гэтая старонка — карта літоўскіх норм са спасылкамі на акты і афіцыйныя інстытуцыі, не індывідуальнае прымяненне.